Sposób czyszczenia dywanu zależy od nie tylko od rodzaju i intensywności zabrudzeń, ale i od materiału, z jakiego jest wykonany. Niektóre włókna są bardziej wrażliwe na wilgoć, inne nie tolerują wysokiej temperatury czy silnych środków czyszczących. Sprawdźmy zatem, czym różni się czyszczenie dywanu wełnianego od czyszczenia dywanu syntetycznego.
Regularne odkurzanie dywanu bez względu na materiał runa
Usuwanie kurzu i luźnych zanieczyszczeń to podstawa czynność, która pozwala utrzymać dywan w czystości przez dłuższy czas. Regularne odkurzanie jest niezbędne zarówno przy dywanach syntetycznych (akryl, poliester, polipropylen, poliamid), jak i dywanach z naturalnych włókien, takich jak wełna. Zbyt rzadkie odkurzanie sprawi, że w runie dywanu będą zalegać kurz, okruchy jedzenia czy inne zanieczyszczenia, przez co dywan będzie sprawiał wrażenie zaniedbanego. Z kolei w domach, w których mieszkają zwierzęta, regularne usuwanie sierści z dywanu jest ważne również ze względów zdrowotnych, ponieważ sierść może zawierać pasożyty oraz zagrażać gościom, którzy cierpią na alergię.
Jak często odkurzać dywan? W salonie warto robić to jak najczęściej – codziennie lub co drugi dzień. Natomiast w sypialni wystarczy odkurzać dywan raz w tygodniu lub częściej w przypadku pokoju dziecka oraz gdy sypialnia jest dostępna dla zwierząt. Ponadto co pół roku warto wytrzepać dywan tradycyjnym sposobem, aby usunąć zanieczyszczenia, które zalegają głęboko w runie. Co ważne, podczas trzepania nowego dywanu wełnianego usuwane są również luźne włókna – są to pozostałości poprodukcyjne, a nie wada produktu.
Uwaga! Nie wolno trzepać dywanów orientalnych tkanych ręcznie, ponieważ można w ten sposób uszkodzić splot.
Pranie dywanu na mokro – uwaga z dywanem wełnianym
Dywany wełniane pełnią funkcję naturalnego regulatora wilgotności w pomieszczeniu. Chłoną wilgoć, gdy jest jej za dużo, a następnie oddają ją, gdy powietrze jest zbyt suche. Jednak nadmiar wody może sprawić, że w runie rozwinie się pleśń, jeżeli dywan nie zostanie bardzo starannie wysuszony w przewiewnym pomieszczeniu lub na wolnym powietrzu. W efekcie dywan może pokryć się jasnymi plamami i pachnieć stęchlizną, a trzeba przyznać, że usuwanie nieprzyjemnych zapachów z dywanu nie jest łatwym zdaniem. Ponadto przemoczenie dywanu na wylot może go po prostu zniszczyć, dlatego przy usuwaniu plam wodę należy dozować oszczędnie.
Dywany z włókien syntetycznych są odporne na wilgoć, dzięki czemu na ogół dobrze znoszą pranie na mokro. Nie znaczy to oczywiście, że można bezkarnie moczyć dywan pół dnia w wannie wypełnionej wodą z detergentem. W celu odświeżenia dywanu i usunięcia zabrudzeń wystarczy wyszorować dywan za pomocą szczotki z miękkim włosiem i z zastosowaniem specjalnego środka do prania dywanów wełnianych. Preparat należy starannie wypłukać, ponieważ resztki detergentu sprawią, że dywan będzie szybciej się brudził. Ponadto dywan należy dobrze wysuszyć (najlepiej na zewnątrz), w przeciwnym razie może wydzielać zapach stęchlizny.
Samodzielne czyszczenie dywanów wełnianych i syntetycznych
Czasami samodzielne działanie może przynieść więcej szkody niż pożytku, dlatego raz na jakiś czas warto zdecydować się na profesjonalne czyszczenie dywanów. Specjaliści wiedzą, jakich środków można użyć i jaką metodę zastosować w zależności od materiału i sposobu wykonania dywanu. Natomiast jeśli chcemy wyczyścić niewielkie, pojedyncze plamy z ketchupu, kawy, wina czy tłuszczu, można spróbować usunąć je samodzielnie. Jak się do tego zabrać?
Czyszczenie dywanów wełnianych
Dywany wełniane mogą ulec skurczeniu i zmechaceniu pod wpływem wysokiej temperatury, dlatego nie wolno czyścić ich myjką parową ani prać z użyciem gorącej wody. Wełniane runo nie toleruje również intensywnego pocierania szorstkim narzędziem, dlatego do czyszczenia najlepiej używać miękkich gąbek lub ściereczek. W warunkach domowych można zastosować specjalny środek do prania dywanów wełnianych, który skutecznie rozpuszcza brud, nie szkodząc naturalnym włóknom. Resztki detergentu należy dokładnie usunąć letnią wodą. Dywan najlepiej wysuszyć na zewnątrz lub za pomocą odkurzacza z końcówką do odsysania wody.
Uwaga! W przypadku dywanów orientalnych tkanych ręcznie nie należy usuwać silnych zabrudzeń na własną rękę. Dywan najlepiej oddać do profesjonalnej pralni.
Czyszczenie dywanów syntetycznych
W grupie syntetyków są różne rodzaje dywanów: poliestrowe, polipropylenowe (np. dywany typu heat set), poliamidowe i akrylowe. W większości dywany sztuczne są łatwe w czyszczeniu i odporne na uszkodzenia mechaniczne. Można prać je na mokro za pomocą szczotki i standardowego detergentu do dywanów lub domowych środków czyszczących (np. szarego mydła). Natomiast dość problematyczne w czyszczeniu są dywany z długim włosiem (shaggy) i runem przypominającym futro królika (rabbit). Długie runo utrudnia usuwanie głębokich zabrudzeń, a także wypłukanie resztek detergentów i suszenie. Po domowym praniu taki dywan może nie prezentować się zbyt estetycznie, dlatego warto skorzystać z usług profesjonalistów.
Uwaga! Dywany syntetyczne mogą ulec uszkodzeniu pod wpływem bezpośredniego działania wysokiej temperatury (włókna mogą się stopić), dlatego nie należy przykładać do nich żelazka, np. w celu usunięcia plam z wosku.
Pranie dywanów wełnianych i syntetycznych przez specjalistów
Jak już zostało wspomniane, co jakiś czas warto przekazać dywan w ręce profesjonalnej firmy czyszczącej. Jakich metod używają specjaliści w zależności od rodzaju dywanu?
Profesjonalne czyszczenie dywanów wełnianych
Dywany wełniane nie tolerują wysokiej temperatury. W związku z tym nie można prać ich za pomocą myjki parowej – chyba że chcemy w pozbyć się dywanu „w białych rękawiczkach”, by kupić nowy. Jeśli jednak chcemy, aby dywan wyglądał nienagannie przez dłuższy czas, należy zastosować inne metody.
Do czyszczenia dywanów z wełny wykorzystuje się profesjonalne odkurzacze piorące, które rozprowadzają środek czyszczący pod ciśnieniem, a następnie odsysają wilgoć z dużą siłą. Nie należy używać gorącej wody (niektóre maszyny ekstrakcyjne są wyposażone w funkcję podgrzewania wody), aby nie doszło do zmechacenia i skurczenia włókien. W przypadku gruntownego czyszczenia stosuje się pranie na wskroś (w kąpieli wodnej), które pozwala usunąć głębokie zanieczyszczenia zarówno z runa, jak i osnowy.
Uwaga: Przy praniu na wskroś szczotki maszyny szorującej dobierane są do rodzaju dywanu, a frędzle czyści się ręcznie.
Profesjonalne czyszczenie dywanów syntetycznych
Przy dywanach syntetycznych wykorzystuje się zarówno pranie ekstrakcyjne, jak i czyszczenie parowe, chyba że producent odradza stosowanie wysokiej temperatury. Profesjonalne metody piorące pozwalają na dogłębne czyszczenie dywanu z plam, a nawet usunięcie drobnoustrojów czy pasożytów.
Pranie ekstrakcyjne zapewnia większą skuteczność likwidowania zabrudzeń, z kolei pranie parowe pozwala wyczyścić dywan bez użycia detergentów (dzięki temu metoda ta jest bardziej przyjazna dla alergików). W razie potrzeby można przyspieszyć proces suszenia za pomocą specjalnych suszarek. W przypadku wykładzin dywanowych, które wymagają bardziej odświeżenia niż głębokiego czyszczenia, można stosować metody ograniczające ilość wody, np. bonetowanie lub kapsulację. Jeżeli potrzebne jest głębokie czyszczenie, dywan prany jest w kąpieli wodnej.
Czyszczenie dywanów syntetycznych i wełnianych – różnice
Jak już wiemy, materiał dywanu ma ogromny wpływ na podejście do czyszczenia. Dywany wełniane są mniej odporne na wilgoć i nie tolerują wysokiej temperatury ani mocnego szorowania. Dywany syntetyczne są znacznie mniej wymagające i czyści się je zdecydowanie łatwiej, jednak również nie wybaczają pewnych błędów (np. długotrwałego suszenia w zamkniętym pomieszczeniu).
Podsumujmy zatem najważniejsze różnice w czyszczeniu dywanów sztucznych i wełnianych:
- Do dywanów wełnianych należy używać specjalistycznych środków przeznaczonych do prania lub czyszczenia dywanów wełnianych.
- Dywany syntetyczne można czyścić uniwersalnymi środkami do dywanów lub ewentualnie domowymi detergentami (np. szarym mydłem, proszkiem do prania).
- Dywanów wełnianych nie można czyścić myjką parową ani żadną inną metodą z użyciem wysokiej temperatury.
- Dywany syntetyczne można prać odkurzaczem piorącym (maszyną ekstrakcyjną) lub myjką parową.
- Dywany wełniane nie tolerują intensywnego pocierania, podczas gdy dywany syntetyczne można szorować szczotką.
- Dywany wełniane wymagają większej ostrożności pod względem czyszczenia mechanicznego, zużycia wody i temperatury.
- Dywany syntetyczne są odporne na wilgoć, przy czym po gruntowanym praniu wymagają bardzo dokładnego suszenia.
- Zarówno dywany syntetyczne, jak i wełniane można prać na wskroś w profesjonalnej pralni.
